Open brief aan de Tweede Kamer: behoud Architectuur Lokaal

nieuwsbericht | 2 november 2020

In een Open brief aan de Tweede Kamer pleiten oud-bewindspersonen, (oud-) Rijksbouwmeesters, BNA, Bouwend Nederland, Het Nieuwe Instituut, lokale architectuurinstellingen en prominente architecten en stedenbouwkundigen voor behoud van Architectuur Lokaal.
Het Rijk kent sinds de jaren negentig een integraal architectuurbeleid, dat wordt gedragen door alle ministeries die verantwoordelijk zijn voor cultuur, ruimtelijke ordening, inrichting van stad en land en woningbouw. Deze samenhangende aandacht voor zorgvuldig ruimtelijk ontwerp staat de laatste jaren onder druk. Dit is zorgelijk omdat de kwaliteit van architectuur, stedenbouw en landschap blijvende aandacht vereist, zeker in het licht van de grote ruimtelijke opgaven die Nederland in de komende decennia moet vervullen.

Maar voor de uitvoering van het architectuurbeleid is kennis en bewustzijn op het lokale schaalniveau cruciaal. Een belang dat is toegenomen door een verregaande decentralisatie van taken naar de lokale overheden. Architectuur Lokaal speelt hierin een sleutelrol. Het is daarom dat de vele prominenten in hun oproep aan de leden van de Tweede Kamer schrijven: “Waar de kwaliteit van stad en land in sterke mate wordt bepaald door de inzet en de kennis op lokaal niveau, kan een instelling die zich bij uitstek op het lokale schaalniveau richt onmogelijk ontbreken als onderdeel van een rijksbeleid dat de verbinding tussen cultuur en leefomgeving koestert.”

De ondertekenaars onderstrepen daarmee de visie van Rijksbouwmeester Floris Alkemade: “Van meet af aan wordt het architectuurbeleid gedragen door meerdere departementen. Architectuur Lokaal positioneert zich precies op het punt waar deze invalshoeken samenkomen. In mijn beeld vormt Architectuur Lokaal met haar activiteiten een onmisbare rol om de hoge Nederlandse architectuurstandaard in de toekomst te continueren.”

Doordat het tegenwoordige architectuurbeleid van het Rijk te sectoraal is vormgegeven komt het niet integraal aan de orde bij de komende begrotingsbehandelingen in de Tweede Kamer. Dit is voor de ondertekenaars van deze oproep reden om aandacht te vragen voor het werk van Architectuur Lokaal, al decennia pijler in het veldwerk, dat hierdoor tussen wal en schip dreigt te geraken.

Tot de ondertekenaars van de oproep behoren vijf voormalige bewindspersonen van Cultuur en Ruimtelijke Ordening, te weten Hedy d’Ancona, Margreeth de Boer, Elco Brinkman, Sybilla Dekker en Ed Nijpels; alle voormalige Rijksbouwmeesters Wim Quist, Tjeerd Dijkstra, Jan Dirk Peereboom Voller, Kees Rijnboutt, Wytze Patijn, Jo Coenen, Mels Crouwel, Liesbeth van der Pol, Frits van Dongen; de voormalige Rijksadviseurs voor Landschap en Infrastructuur Dirk Sijmons, Jan Brouwer en Yttje Feddes; vertegenwoordigers van BNA en Bouwend Nederland, van ontwerpopleidingen en van Het Nieuwe Instituut en lokale architectuurcentra uit het hele land. En niet in de laatste plaats: tal van vooraanstaande Nederlandse ontwerpers die dagelijks doende zijn ons land vorm te geven.

De Open Brief aan de Tweede Kamer is duidelijk: “Daarom verzoeken wij u om te bevorderen dat er binnen een Kabinetsbreed gedragen architectuurbeleid sprake is van een goede en structurele inbedding van Architectuur Lokaal.”