Spoorbouwmeester

2014 – heden Bert Dirrix | Spoorbouwmeester
Als Spoorbouwmeester is Bert Dirrix verantwoordelijk voor het Spoorbeeld, het vormgevingsbeleid van de Spoorsector dat onder Koen van Velsen verbreed is van stations en het interieur op stations tot het station in zijn omgeving en de inpassing van het spoor in stad en landschap.
De Spoorbouwmeester adviseert ProRail en NS op het gebied van het Spoorbeeld en heeft een actieve rol om het actueel te houden. Hij geeft leiding aan het Bureau Spoorbouwmeester en is op het gebied van architectuur en grafische vormgeving nauw betrokken bij diverse ontwerp- en vormgevingsprojecten bij zowel kleine stations als de grote stationsprojecten van Amsterdam, Den Haag, Arnhem, Utrecht en Breda. Vergelijkbaar met de Rijksbouwmeester wordt de positie van Spoorbouwmeester ingevuld door een ontwerper die met beide benen in de beroepspraktijk staat, in deeltijd, voor een periode van drie jaar.
Onderstaand overzicht is ontleend aan de website van de Spoorbouwmeester

2008 – 2014 Koen van Velsen | Spoorbouwmeester
Koen van Velsen (1952) startte in 1977 zijn gelijknamige architectenbureau in Hilversum. Hij ontwierp onder meer het gebouw van de Nederlandse Film en Televisieacademie in Amsterdam, megabioscoop Pathé in Rotterdam, het gebouw van het Commissariaat voor de Media in Hilversum en het station Breda dat nu in aanbouw is. Hier behartigt Nathalie de Vries de taken van Bureau Spoor­bouwmeester. Van Velsen ontving diverse prijzen voor zijn werk, waaronder de Mart Stam prijs 1989 van de gemeente Amsterdam, de Rietveldprijs voor het Universiteitsmuseum in Utrecht (1997), de BNA-kubus 2002 en diverse prijzen voor revalidatiecentrum Groot Klimmendaal bij Arnhem (o.a. gebouw van het jaar 2010, de Hedy d’ Ancona prijs voor excellente zorgarchitectuur en een van de zes finalisten van de Mies van de Rohe award). Sinds 1 januari 2009 vervult hij de functie van Spoor­bouwmeester. Hij combineert dit met zijn werkzaamheden voor zijn eigen architectenbureau. Met bijzondere aandacht voor de integrale aanpak van ontwerpopgaven zet hij zich als Spoor­bouwmeester in voor een betere aansluiting van stations op de omgeving en de betekenis van stations binnen de context. Daarnaast heeft hij veel aandacht voor het ruimtelijk beeld van het gehele spoor, het station als knooppunt en de impact die de spoorinfrastructuur heeft op de omgeving en op de reizigers. Binnen dit kader nam hij het initiatief tot verbreding van het Spoorbeeld naar de stationsomgeving, het spoor, de spooromgeving en de trein zelf.

2005 - 2008 Nathalie de Vries | Spoorbouwmeester
Nathalie de Vries (1965) studeerde Bouwkunde aan de Technische Universiteit Delft. In 1991 richtte ze samen met Winy Maas en Jacob van Rijs het architectenbureau MVRDV op. Enkele van haar eerste werken waren de televisiestudio Villa VPRO en de WoZoCo’s. De Vries was onder meer gastdocent aan de Technische Universiteit van Berlijn, het Berlage instituut in Rotterdam, de ABK in Arnhem en de TU Delft. Daarnaast was ze lid van de raad van bestuur van het Nederlands Architectuurinstituut. Op 1 augustus 2005 nam De Vries de functie van Spoor­bouwmeester over van Rob Steenhuis. Onder haar regie kwam onder andere De Collectie tot stand: vijftig stationsgebouwen als cultureel erfgoed van de spoorwegen in Nederland. Naast haar inzet voor het spoorerfgoed, speelde ze een belangrijke rol bij de implementatie van het Spoorbeeld. Centraal onderdeel waren ook de Nieuwe Sleutelprojecten (NSP). Ze was een drijvende kracht achter de brede NSP overleggen met projectpartijen, rijk en architecten over de kwalitatieve uitgangspunten voor het ontwerp van de NSP stations in aanvulling op de standaard functioneel technische programma’s van eisen. Bij één station bleef zij ook na haar terugtreden als Spoor­bouwmeester betrokken: Station Breda, een ontwerp van haar opvolger Koen van Velsen.

2000 - 2005 Rob Steenhuis | Spoorbouwmeester
In 2001 werd door de directies van NS en ProRail Bureau Spoor­bouwmeester opgericht als een onafhankelijk adviserend orgaan voor beide partijen. Spoor­bouwmeester Rob Steenhuis (1949), die als architect bij het ingenieursbureau van NS reeds lange ervaring had opgedaan met het ontwerp van stationsgebouwen, kreeg de leiding. Onder hem werd het Spoorbeeld opgezet en kwam de eerste versie van de Spoorbeeldgids tot stand. Zijn werk concentreerde zich op beleidsvoorbereiding en advies. Hij speelde een belangrijke rol bij het agenderen van de identiteit van het reizen per trein en de identiteit van de spoorsector als geheel. Onder Rob Steenhuis en in samenwerking met de toenmalige Rijksbouwmeester Jo Coenen werd tevens begonnen met de integrale benadering van de Nieuwe Sleutelprojecten (NSP): de zes grootschalige ontwikkelingsplannen voor de stations Amsterdam Zuidas, Arnhem, Breda, Den Haag, Rotterdam en Utrecht en de koppeling van deze stations aan het Europese Hogesnelheidsnet.

1998-1999 Marius Reichert | Spoorbouwmeester
Als opvolger van Harry Reijnders trad Marius F.M. Reichert (1935-1999) aan als Spoor­bouwmeester. Tot op dat moment had hij reeds een lange carrière bij het spoor achter de rug die begon in 1981 als hoofd van het architectenbureau van Articon. Daarvoor werkte hij onder andere als architect bij DHV. Na de fusie van Articon met Heidemij in 1998, waaruit Arcadis ontstond, ging hij gedeeltelijk met vervroegd pensioen. Voor twee dagen in de week bleef hij werkzaam binnen de sector als de nieuwe Spoor­bouwmeester. Marius F.M. Reichert bekleedde de functie maar kort. Hij overleed plotseling, in 1999,nog geen jaar na zijn aanstelling.

1983 - 1998 Harry Reijnders | Spoorbouwmeester
Na het vertrek van Cees Douma als Spoor­bouwmeester werd Harry Reijnders (1954) benoemd als Bouwmeester NS. Reijnders (1954) was daarvoor al geruime tijd actief binnen de spoorsector. In 1983 kwam hij in dienst bij het ingenieursbureau van de NS, het huidige Movares. Naast architecten als Peter Kilsdonk en Rob Steenhuis was hij onder Douma in de jaren tachtig van de vorige eeuw verantwoordelijk voor een nieuwe generatie stations. Zo ontwierp hij onder meer het stationsgebouw van Amsterdam Sloterdijk (1986). In 1993 en 1996 volgden respectievelijk de stations Rotterdam Blaak en Leiden Centraal. De functie van NS-bouwmeester bekleedde hij tot april 1998.